Şeyhi Hazretleri

Kütahya

(d? / ö.1431)

Kütahya'da yetişen büyük Allah dostlarındandır. Hacı Bayramı Veli Hazretleri'nin halifesidir. Adı. Sinan b. Mecdüddin b. Ahmed b. Seyyid'dir. Doktor olduğu için, önceleri "Hekim Sinan" adıyla şöhret buldu. Şiirlerinde "Şeyhi" mahlasını kullandığı için “Şeyh” diye tanındı. Kütahya'da, Türkmen asıllı bir aileden dünyaya geldi. Doğum tarihi bi­linmemektedir. 834 (m.1431) yılında Kütahya'da vefat etti. Kabri, Kütah­ya'ya yedi kilometre uzaklıkta, Çiftepınar köyü yakınlarındadır. Şeyhi Hazretleri, ilk tahsiline Kütahya'da başladı. O sırada Kütahya ilim merkezlerinden biriydi. Devrinin büyük âlim ve mutasavvıfı Ahmedî’den oku­du. Bir ara tahsilini ilerletmek için İran'a gitti. Orada büyük âlim Seyyid Şerif Cürcanî ile birlikte okudu. Bütün ilim dallarında yüksek bir seviyeye ulaşarak İran'dan döndü. Dönüşte Ankara'ya gelip, bir eczane açtı ve doktor olarak hizmetini sürdürdü. Çelebi Sultan Mehmed, Karaman seferine giderken Ankara'da hastalandı. Tedavisi için Şeyhi Hazretleri Ankara'ya çağrıldı. Tedavide başarı gösterdi­ği için taltif edildi. Tokuzlu köyü kendisine tımar olarak verildi. Bundan sonra Çelebi Mehmed'in özel doktoru oldu. Böylece Osmanlı Devleti'nin ilk "Reis-i Etıbba"sı (doktorlar reisi) oldu. Şeyhi Hazretleri'nin Osmanlı hanedanı ile ilk teması, Emir Sultan Hazretleri'ne talebe olması ile başladı. Sultan II. Murad padişah olunca. Şeyhi Hazretleri'nin Osmanlı Sarayı ile irtibatı daha da sıklaştı. Şeyhi’nin tasavvufta yükselmesi ve tanınması, Hacı Bayram-ı Veli ile tanışmasından ve ona intisabından sonradır. Aynı zamanda Hacı Bayram-ı Veli Hazretleri'nin halifesidir. Şeyhi Hazretleri'nin Divan, Hârnâme ve Husrev ü Şirin adlarında üç önemli eseri bulunmaktadır.

Divan: İstanbul kütüphanelerinde altı yazma nüshası olup, Fatih Millet Kütüphanesi Ali Emirî kısmında, aslının aynısı mev­cuttu.

Hârnâme: Şeyhi’nin bu mesnevisi Türk hiciv ve mizah edebiyatının şahe­seridir.

Husrev ve Şirin, Şeyhi’nin en kıymetli eseridir. Mesnevi tarzında yazıl­mıştır. Bu eser, kendinden önce gelen şairler arasında en güzel yazılandır.

Yüce Allah sırrını mukaddes ve mübarek kılsın.